Hoeveel stopcontacten op 1 groep? Zo rekent u het na

U wilt een extra stopcontact achter de televisie, of in de werkkamer hangen al drie stekkerdozen aan elkaar. Of de groep in de woonkamer valt uit als de stofzuiger aanstaat terwijl het elektrische kacheltje brandt. Dan komt vanzelf de vraag: hoeveel stopcontacten mogen er eigenlijk op één groep?

Het antwoord is minder simpel dan één vast getal. De norm noemt geen maximum aantal. Wat telt, is hoeveel vermogen er tegelijk door die ene groep gaat. Hieronder leest u hoe dat zit, hoe u het voor uw eigen huis narekent en hoe u ziet of een groep te zwaar belast wordt.

Inhoudsopgave

1. Het korte antwoord: geen vast aantal
2. Waar het getal 8 tot 10 vandaan komt
3. Rekenen met 3680 watt
4. Waarom de automaat niet meteen uitschakelt
5. Verlichting telt ook mee
6. Welke apparaten een eigen groep krijgen
7. De keuken: de zwaarst belaste plek in huis
8. Zo ziet u welke stopcontacten op welke groep zitten
9. Signalen dat een groep te zwaar belast wordt
10. Een stekkerdoos geeft geen extra vermogen
11. Wanneer een extra groep nodig is
12. Veelgestelde vragen
13. Persoonlijk advies
14. Bronnen

Het korte antwoord: geen vast aantal

Een groep is één stroomkring in uw huis. Vanuit de groepenkast loopt die kring langs een aantal stopcontacten en vaak ook langs een paar lampen. Aan het begin zit één automaat die de hele kring beveiligt. In de meeste woningen is dat een automaat van 16 ampère.

De Nederlandse installatienorm NEN 1010 bevat sinds de editie van 2007 geen overzicht meer met een aantal stopcontacten per groep. De huidige norm vraagt iets anders: dat de installatie over genoeg groepen is verdeeld om apparaten tegelijk te kunnen gebruiken, en dat zware apparaten waar nodig een eigen groep krijgen. Een vast maximum aan stopcontacten bestaat dus niet.

Wat wel vastligt, is de grens van de automaat. Een groep van 16 ampère op 230 volt is bedoeld voor ongeveer 3680 watt. Of u die grens haalt met vier of met twaalf stopcontacten, hangt af van wat erop is aangesloten.

Waar het getal 8 tot 10 vandaan komt

Installateurs houden vaak acht tot tien stopcontacten per groep aan. Dat getal is een vuistregel uit de praktijk. In de Nederlandse praktijkrichtlijn NPR 5310 stond tot 2016 een tabel waarmee vakmensen per ruimte een aantal wandcontactdozen konden bepalen. Die tabel is vervallen, maar veel installateurs gebruiken hem nog als leidraad.

De vuistregel gaat ervan uit dat niet alle stopcontacten tegelijk zwaar worden belast. Gira, fabrikant van schakelmateriaal, rekent bij het ontwerpen van een installatie met 200 tot 300 watt per enkel stopcontact en 300 tot 500 watt per dubbel stopcontact. Met acht dubbele stopcontacten zit u dan op 2400 tot 4000 watt. Daaraan ziet u waarom acht een redelijke bovengrens is: aan de bovenkant van die marge gaat u al over de 3680 watt heen.

Een dubbel stopcontact in één inbouwdoos telt bij die vuistregel meestal als één aansluitpunt. Voor de belasting maakt dat niets uit. Twee stekkers in een dubbel stopcontact trekken net zoveel stroom als twee stekkers in twee losse stopcontacten.

Rekenen met 3680 watt

De rekensom is eenvoudig: vermogen is spanning maal stroom. Bij 230 volt en een automaat van 16 ampère komt u op 230 x 16 = 3680 watt. Dat is de bovengrens voor alles wat tegelijk op die groep aanstaat.

Het vermogen van een apparaat vindt u op het typeplaatje, meestal aan de onderkant of achterkant, of in de handleiding. Twee voorbeelden met de waarden die Gira gebruikt:

• Een koelkast van 150 watt, een televisie van 200 watt en een laptop van 100 watt samen: 450 watt. Daar heeft een groep geen enkele moeite mee.
• Een wasmachine van 2500 watt en een stofzuiger van 1200 watt samen: 3700 watt. Dat is meer dan de groep hoort te leveren. Toch schakelt de automaat bij zo'n kleine overschrijding vaak niet uit. Hieronder leest u waarom.

Het gaat dus om wat er tegelijk aanstaat. Tien stopcontacten met opladers, lampen en een router zijn geen probleem. Twee stopcontacten met een elektrische kachel en een föhn kunnen al te veel zijn. Apparaten die warmte maken, zoals een kachel, waterkoker, föhn of strijkijzer, vragen het meeste vermogen.

Waarom de automaat niet meteen uitschakelt

Veel mensen verwachten dat de automaat direct afslaat zodra er iets te veel aanstaat. Zo werkt hij niet. In een installatieautomaat zitten twee beveiligingen. Een magnetisch deel reageert bij kortsluiting binnen een fractie van een seconde. Een thermisch deel, met een bimetaal, reageert op overbelasting. Dat bimetaal moet eerst opwarmen, en dat kost tijd.

Hoe traag dat gaat, ligt vast in de productnorm voor installatieautomaten (NEN-EN-IEC 60898). Bij 1,13 keer de nominale stroom, voor een groep van 16 ampère ongeveer 18 ampère, mag de automaat een uur lang niet afschakelen. Pas bij 1,45 keer de nominale stroom, ongeveer 23 ampère, moet hij binnen een uur uitschakelen. Die traagheid is bewust: zo valt de groep niet uit door de korte stroompiek als u een apparaat aanzet.

Het gevolg: een groep die structureel boven de 16 ampère wordt belast, valt soms pas uit na twintig minuten stofzuigen, of helemaal niet. Ondertussen worden de zwakke plekken warm. Dat zijn vooral stekkerdozen, verlengsnoeren en verbindingen die niet goed vastzitten.

Verlichting telt ook mee

In veel Nederlandse woningen zitten stopcontacten en lampen op dezelfde groep. Dat heet een gecombineerde groep. Lampen en apparaten op die groep delen samen dezelfde 3680 watt.

In de editie van NEN 1010 uit 2007 stond nog een grens voor zo'n gecombineerde groep: maximaal 1200 VA aan verlichting op een eenfase-eindgroep van 16 ampère. In de editie van 2015 is die bepaling vervallen. Hoe het vermogen over lampen en stopcontacten wordt verdeeld, bepaalt de installateur nu zelf.

Met ledverlichting is dit in de praktijk zelden het knelpunt. Het is wel handig om te weten als u uitzoekt wat er op een groep zit. Valt een groep uit, dan gaan de lampen in die kamers ook uit. Zo ziet u meteen welke ruimtes op die groep zitten.

Welke apparaten een eigen groep krijgen

NEN 1010 schrijft voor dat de installatie in voldoende groepen is verdeeld en dat apparaten met een hoge aansluitwaarde waar nodig een eigen groep krijgen. In de editie van 2007 stond nog een harde grens: voor een apparaat van 2 kVA (ongeveer 2000 watt) of meer moest een eigen groep beschikbaar zijn. Die grens is in 2015 vervallen, maar installateurs houden hem nog vaak aan als leidraad.

In de praktijk gaat het om deze apparaten:

• wasmachine en wasdroger
• vaatwasser
• oven en combimagnetron
• kookplaat, vaak op een kookgroep met perilexaansluiting
• laadpaal en airco

Een koelkast of vriezer heeft meestal geen eigen groep nodig. Ze staan wel lang aan, maar vragen weinig vermogen. Een algemene groep is prima, zolang daar niet ook een zwaar apparaat op zit.

Staan de wasmachine en de droger bij u op één groep, dan kan dat verklaren waarom de automaat uitvalt als ze allebei draaien. Komen er veel zware apparaten bij, zoals een laadpaal en een inductiekookplaat, dan gaat het niet alleen om de groepen. Dan speelt ook de capaciteit van uw aansluiting een rol. Daarover leest u meer in ons artikel over de overstap van 1 fase naar 3 fasen.

De keuken: de zwaarst belaste plek in huis

Nergens in huis staan zoveel stroomvreters bij elkaar als op het aanrecht. Waterkoker, airfryer, magnetron, koffiemachine en broodrooster trekken allemaal veel vermogen. En u gebruikt ze vaak tegelijk: 's ochtends en rond etenstijd.

De editie van NEN 1010 uit 2007 eiste nog dat de stopcontacten voor algemeen gebruik in de keuken over minstens twee groepen waren verdeeld. De huidige editie is algemener geformuleerd, maar noemt keukentoestellen die warmte maken uitdrukkelijk als reden voor meerdere groepen. Het is daarom verstandig de stopcontacten boven het werkblad over minstens twee groepen te verdelen, bijvoorbeeld de ene groep links van de spoelbak en de andere rechts. Dan kunt u twee zware apparaten tegelijk gebruiken zonder dat de groep uitvalt.

De vaste keukenapparaten, zoals oven, vaatwasser en kookplaat, horen daarnaast elk op een eigen groep. Bij een nieuwe keuken is dat het moment om de groepsindeling meteen goed te regelen. Achteraf extra leidingen trekken achter een betegelde wand is veel meer werk.

Zo ziet u welke stopcontacten op welke groep zitten

Om te weten of een groep vol zit, moet u eerst weten wat erop hangt. Een groepenverklaring in de meterkast helpt, maar die ontbreekt vaak of klopt niet meer na een verbouwing. Met een lamp of uw telefoon aan de lader brengt u het zelf in kaart:

1. Sluit computers en andere gevoelige apparatuur netjes af.
2. Zet in de groepenkast één automaat uit. Laat de aardlekschakelaars en de hoofdschakelaar met rust.
3. Loop door het huis en kijk bij elk stopcontact of er nog stroom op staat. Let ook op welke lampen uit zijn gegaan.
4. Schrijf per groep op welke stopcontacten en lampen erbij horen.
5. Zet de automaat weer aan en herhaal het voor de volgende groep.

Op een groep kunnen ook de koelkast, de vriezer, de cv-ketel of een alarminstallatie zitten. Houd een groep daarom niet langer uit dan nodig.

Het resultaat valt vaak tegen. In oudere woningen loopt één groep geregeld door meerdere kamers en soms over twee verdiepingen. Dan blijkt de stofzuiger in de gang op dezelfde groep te zitten als de kachel in de woonkamer. Bewaar het overzicht in de meterkast. Bij een storing scheelt dat zoeken, en een elektricien kan er direct mee verder.

Signalen dat een groep te zwaar belast wordt

Een overbelaste groep herkent u meestal aan deze signalen:

• De automaat schakelt uit als er een zwaar apparaat bijkomt, zoals de stofzuiger, föhn of waterkoker.
• De groep valt pas na een tijdje uit, bijvoorbeeld na een kwartier strijken.
• Een stekker, stekkerdoos of stopcontact voelt warm aan.
• Er zit verkleuring rond een stopcontact, of u ruikt een scherpe brandlucht.

Bij de eerste twee signalen kunt u een eenvoudige test doen. Zet alle apparaten op die groep uit en haal de stekkers eruit. Zet dan de automaat weer aan. Valt hij meteen weer uit terwijl er niets is aangesloten? Zet hem dan niet steeds opnieuw aan. Bel een elektricien.

Blijft de automaat aan, steek dan de stekkers één voor één terug. Valt hij direct uit bij één bepaald apparaat, dan is dat apparaat waarschijnlijk defect. Valt hij pas uit als meerdere zware apparaten tegelijk aanstaan, of pas na een tijdje, dan is overbelasting de oorzaak. Verdeel de zware apparaten dan over andere groepen.

Bij warmte, verkleuring of brandlucht zet u de groep uit en laat u hem uit. Dat wijst op een slechte verbinding die heet wordt. Laat daar een elektricien naar kijken.

Valt de aardlekschakelaar uit in plaats van de automaat, dan is er iets anders aan de hand. Een aardlekschakelaar reageert op stroom die weglekt. Op overbelasting reageert hij niet. Wel kan hij uitvallen door veel apparaten samen. Elk apparaat lekt een klein beetje stroom, en opgeteld kan dat genoeg zijn, ook als er niets kapot is. Heeft u aardlekautomaten (een aardlekschakelaar en automaat in één), dan schakelen die ook uit bij overbelasting. Welke oorzaken er achter een uitvallende aardlekschakelaar kunnen zitten, leest u in ons artikel over een aardlekschakelaar die 's nachts uitvalt.

Een stekkerdoos geeft geen extra vermogen

Een tekort aan stopcontacten wordt vaak opgelost met een stekkerdoos. Zo krijgt u meer aansluitingen. Het vermogen blijft gelijk. Alles wat erin zit, gaat via dat ene stopcontact naar dezelfde groep.

Gira wijst erop dat de maximale belasting van een stekkerdoos meestal rond de 3500 watt ligt, en dat drie zware apparaten dat al kunnen opmaken. Kijk voor uw eigen stekkerdoos op het etiket. Een overbelaste stekkerdoos kan heet worden, de isolatie van het snoer kan smelten en in het ergste geval ontstaat er brand.

Voor opladers, een lamp en een router is een stekkerdoos prima. Voor een waterkoker, kachel of airfryer is hij geen goede vaste oplossing. Hangen er op meerdere plekken in huis stekkerdozen aan elkaar, dan zijn er te weinig stopcontacten en mogelijk ook te weinig groepen.

Wanneer een extra groep nodig is

Een extra stopcontact op een bestaande groep lost niets op als die groep al vol zit. Dan is een extra groep nodig. Dat is aan de orde als:

• een groep geregeld uitvalt terwijl u gewoon apparaten gebruikt;
• er een zwaar apparaat bijkomt, zoals een droger, vaatwasser of airco;
• de keuken wordt vernieuwd;
• uit uw groepenoverzicht blijkt dat één groep door het halve huis loopt.

Een elektricien kijkt dan eerst naar de groepenkast. Is er nog ruimte, dan komt er een nieuwe automaat bij en wordt er een aparte leiding naar de juiste plek gelegd. Is de kast vol of verouderd, dan moet hij worden uitgebreid of vervangen. Ook de verdeling over de aardlekschakelaars wordt daarbij bekeken. Op onze pagina over het uitbreiden of vervangen van een groepenkast leest u hoe dat verloopt.

Met een extra groep hoeft u daarna niet meer te puzzelen welk apparaat wanneer aan kan. Het is ook veiliger dan blijven werken met stekkerdozen en verlengsnoeren.

Veelgestelde vragen

Hoeveel stopcontacten mag ik maximaal op 1 groep aansluiten?

De norm NEN 1010 noemt geen maximum. De grens ligt bij het vermogen: een groep van 16 ampère is bedoeld voor ongeveer 3680 watt. Als vuistregel houden vakmensen acht tot tien stopcontacten per groep aan, minder als er zware apparaten op komen.

Kunnen een wasmachine en een koelkast op 1 groep?

Liever niet. Een wasmachine is een zware verbruiker die volgens de gangbare leidraad een eigen groep krijgt. Een koelkast vraagt weinig vermogen en kan op een algemene groep, maar beter niet samen met de wasmachine.

Kan 4000 watt op 1 groep?

Niet op een gewone groep van 16 ampère. Bij 4000 watt loopt er ongeveer 17,4 ampère. Daarbij schakelt de automaat niet af, ook niet na een uur. Toch is de groep dan overbelast, en zwakke plekken zoals stekkerdozen en losse verbindingen worden warm. Langdurig 4000 watt op één groep is dus te veel, ook als er niets uitvalt.

Hoeveel dubbele stopcontacten op 1 groep?

Bij de vuistregel telt een dubbel stopcontact als één aansluitpunt. Gira rekent met 300 tot 500 watt per dubbel stopcontact. Bij acht dubbele stopcontacten zit u daarmee op 2400 tot 4000 watt, dus rond de grens. Meer dan acht dubbele stopcontacten op één groep is alleen verstandig als er alleen lichte apparaten op zitten.

Telt een stekkerdoos als extra stopcontact?

Voor het aantal aansluitingen wel, voor het vermogen niet. Alles in een stekkerdoos gaat via één stopcontact naar dezelfde groep. Een stekkerdoos vol zware apparaten belast de groep net zo zwaar als losse stopcontacten.

Valt de aardlekschakelaar uit door te veel stopcontacten?

Niet door het aantal stopcontacten. Bij te veel vermogen schakelt de automaat van die groep uit. Een aardlekschakelaar reageert op lekstroom, bijvoorbeeld door een defect apparaat, vocht of de optelsom van kleine lekstromen van veel apparaten achter dezelfde aardlekschakelaar. Heeft u aardlekautomaten, dan kunnen die ook uitvallen door overbelasting.

Persoonlijk advies

Valt er bij u regelmatig een groep uit, of wilt u stopcontacten bijplaatsen en weet u niet of de groep dat aankan? Wij zoeken met u uit welke stopcontacten op welke groep zitten, wat er tegelijk wordt gebruikt en of een extra groep nodig is. Zo voorkomt u dat een nieuw stopcontact het probleem alleen verplaatst.

kWh ELEKTROTECHNIEK werkt in Velsen, Haarlem, Zandvoort en omgeving, vanuit IJmuiden (Industriestraat 45A). Bel ons op 023-2100214, app naar 06-44997934 of laat uw vraag achter via de contactpagina. Een foto van uw groepenkast helpt ons om meteen mee te denken.

Bronnen

• NEN 1010 bevat sinds 2007 geen overzicht meer met een aantal wandcontactdozen per groep; tabel 51 in NPR 5310 vervallen in 2016; NEN 1010:2015 bepaling 510.4.2: voldoende eindgroepen en waar nodig afzonderlijke eindgroepen voor apparaten met een hoge aansluitwaarde. Bron: Installo, Hoeveel wandcontactdozen per groep? (geraadpleegd 6 oktober 2026).
• NEN 1010:2007 bepaling 720.55.1.3: toestel van 2 kVA of meer moet op een afzonderlijke eindgroep kunnen worden aangesloten; bepaling 720.55.1.4: wandcontactdozen voor algemeen gebruik in keukens over ten minste twee eindgroepen. Bron: Rob Kalmeijer, Keuken (citaat normtekst) en Fok-forum, NEN 1010:2015 Aparte groep voor apparaten vanaf 2 kW (citaat 510.4.2 met opmerking over keukentoestellen met verwarmingsfunctie) (geraadpleegd 6 oktober 2026).
• Bepaling 510.5 uit NEN 1010:2007 (maximaal 1200 VA verlichting op een gecombineerde eenfase-eindgroep van 16 A) vervallen in NEN 1010:2015. Bron: Elektroraad, stelling over contactdozen in een 16A-eindgroep(geraadpleegd 6 oktober 2026).
• Richtwaarden 200 tot 300 W per enkele en 300 tot 500 W per dubbele wandcontactdoos; geen wettelijke beperking op het aantal; rekenvoorbeelden koelkast 150 W, televisie 200 W, laptop 100 W, wasmachine 2500 W, stofzuiger 1200 W; stekkerdoos meestal rond 3500 W. Bron: Gira, Hoeveel stopcontacten zijn er mogelijk per groep / zekering? (geraadpleegd 6 oktober 2026).
• Thermische uitschakeling volgens IEC/EN 60898: ondergrens 1,13 x In, tot 1,45 x In (bij 16 A circa 18 A en 23 A). Bron: Fritts.nl, Selectiviteit en zonnepanelen (geraadpleegd 6 oktober 2026).
• Magnetische en thermische beveiliging in een installatieautomaat. Bron: Wikipedia, Installatieautomaat (geraadpleegd 6 oktober 2026).
• B16-automaat als gangbaarste groep, 3680 W. Bron: Schneider Electric, Waarom schakelt mijn installatieautomaat af? (geraadpleegd 6 oktober 2026).
• 230 V x 16 A = 3680 W; 1,13 x 16 A = 18,1 A; 1,45 x 16 A = 23,2 A; 4000 W / 230 V = 17,4 A; 8 x 300 W = 2400 W en 8 x 500 W = 4000 W. Eigen berekening.